Zekat Hesaplama

Zekat nedir?

Zekat, hicri yıl sonunda nisab eşiğini aşan birikmiş varlık üzerinden ödenen farz bir mali ibadettir. Klasik fıkıhta nisab iki ayrı ölçü ile tanımlanır: yaklaşık 80,18 gr altın VEYA 595 gr gümüş değeri. Diyanet ve Hanefî uygulamasında bu iki eşikten DÜŞÜK olanı esas alınır; çünkü düşük eşik daha çok kişiyi nisaba ulaştırır ve fakirin hakkını genişletir. Eşiği aşan net varlığın kırkta biri (yani %2,5'i) zekat olarak hesaplanır. Hesaplayıcıya gümüş gram fiyatını girerseniz iki eşik karşılaştırılır; girmezseniz yalnız altın eşiği kullanılır.

Kullanılan formül

Net varlık = (Nakit + Altın × gram fiyatı
                + Gümüş × gram fiyatı + Ticaret malları)
                − Borçlar

Altın nisabı = 80,18 gr × güncel altın gram fiyatı
Gümüş nisabı = 595 gr × güncel gümüş gram fiyatı
Nisab eşiği  = min(Altın nisabı, Gümüş nisabı)
               (gümüş fiyatı girilmişse düşük olan)

Eğer Net varlık ≥ Nisab ise:
   Zekat = Net varlık × 1 ÷ 40
         = Net varlık × %2,5
Aksi halde:
   Zekat = 0   (yükümlülük doğmaz)

Sıkça sorulan sorular

Neden 80,18 gram altın eşik alınıyor?

Klasik fıkıhta nisab 20 miskal altın olarak tanımlanır; bu da yaklaşık 80,18 grama denk gelir. Diyanet İşleri Başkanlığı bu eşiği esas alır ve günün altın fiyatına göre TL karşılığı her yıl yenilenir.

Altın nisabı mı yoksa gümüş nisabı mı geçerlidir?

Nisab iki ölçü ile tanımlanır: ~80,18 gr altın veya 595 gr gümüş değeri. Hanefî fıkhı ve Diyanet uygulamasında bu iki eşikten parasal değeri DÜŞÜK olanı esas alınır. Gümüş genellikle altından daha ucuz olduğundan gümüş nisabı çoğu zaman daha düşük kalır; bu da daha fazla kişinin nisaba ulaşmasını ve fakirin hakkının korunmasını sağlar. Bu hesaplayıcıya gümüş gram fiyatını girdiğinizde iki eşik karşılaştırılır ve düşük olan kullanılır.

Maaş ve düzenli gelir zekata tabi midir?

Maaşın kendisi zekata tabi değildir; ancak yıl içinde harcanmayıp birikmiş kısmı hicri yıl sonunda diğer varlıklara eklenir. Önemli olan, yıl döndüğünde (havelan-ı havl) elde kalan toplam mal varlığıdır.

Borçlarımı düştükten sonra nisabın altına düşersem ne olur?

Net varlık nisabın altına düşerse o yıl için zekat farz olmaz. Hesaplayıcı bu durumu otomatik kontrol edip 'zekat yükümlülüğü doğmaz' uyarısı verir.

Altın gram fiyatı nereden alınmalı?

Hesabı yaptığınız tarihteki Kapalıçarşı veya Darphane satış fiyatı esas alınır. Hicri yıl sonunda (zekat günü) geçerli olan değer kullanılmalıdır; yıl içindeki dalgalanmalar hesaba katılmaz.