Vadeli İşlem Fiyatı nedir?
Vadeli (futures) sözleşmenin fair değeri, spot fiyatın taşıma maliyeti (cost-of-carry) kadar yukarı veya aşağı kaymasıdır. Faiz spotu yükseltir; temettü/getiri ise düşürür.
Kullanılan formül
Formülü göster
Fair fiyat F = Spot × (1 + (r − q) × t) r = Yıllık risksiz faiz (oran, ondalık) q = Yıllık temettü / kira verimi (oran, ondalık) t = Vadeye kalan süre (yıl, gün ÷ 365) Baz farkı = F − Spot → pozitifse 'contango', negatifse 'backwardation'
Sıkça sorulan sorular
- Sürekli (continuous) bileşik formülü neden kullanılmadı?
- Sürekli formül F = S × e^((r−q)·t) sonucu çok benzer verir ama BIST VİOP gibi piyasalarda basit faiz kotasyonu yaygın olduğu için bu hesap basit faiz formülünü kullanır.
- Gerçek piyasa fiyatı fair değerden sapıyorsa ne anlama gelir?
- Sapma, beklenti veya likidite primidir. Profesyoneller bunu arbitraj fırsatı olarak değerlendirir; bireysel yatırımcı için ise piyasanın yön beklentisi sinyalidir.
- Hisse senedi vadelisi için temettü verimini nereden alırım?
- Şirketin son 12 ayda dağıttığı temettünün hisse fiyatına oranı kullanılır. BIST'te bu bilgi KAP duyurularından izlenir; endeks vadelilerinde endeks ağırlıklı temettü verimi alınır.
Kaynaklar
- Hull, Options Futures and Other Derivatives — Cost-of-carry modeli ve vadeli fiyat türetiminin standart akademik referansı.